વિશ્વામિત્ર સાથે યાત્રા અને સીતા સ્વયંવર

એક દિવસ મહર્ષિ વિશ્વામિત્ર અયોધ્યા આવ્યા અને રાક્ષસોથી યજ્ઞની રક્ષા માટે રામ-લક્ષ્મણને માગ્યા. રાજા દશરથ સંકોચ સાથે સંમત થયા. શ્રીરામે તાડકા રાક્ષસીનો વધ કર્યો અને મારીચ-સુબાહુથી યજ્ઞનું રક્ષણ કર્યું. વિશ્વામિત્રે તેમને અનેક દિવ્યાસ્ત્રો આપ્યાં.

મિથિલા જતાં રસ્તામાં ગૌતમ ઋષિના શાપથી પથ્થર બનેલાં અહલ્યાનો શ્રીરામના ચરણસ્પર્શથી ઉદ્ધાર થયો.

મિથિલાના રાજા જનકે પુત્રી સીતાના સ્વયંવરમાં શરત રાખી હતી કે જે ભગવાન શિવનું વિશાળ ધનુષ્ય પિનાક ઉઠાવીને તેની પણછ ચડાવે તેની સાથે સીતાના વિવાહ થશે. અનેક બળવાન રાજાઓ તેને હલાવી પણ ન શક્યા.

ગુરુની આજ્ઞા લઈ શ્રીરામે સહજતાથી ધનુષ્ય ઉઠાવ્યું, અને પણછ ચડાવતાં જ તે મહાગર્જના સાથે તૂટી ગયું. સીતાજીએ શ્રીરામના ગળામાં વરમાળા પહેરાવી. સાથે જ લક્ષ્મણ-ઊર્મિલા, ભરત-માંડવી અને શત્રુઘ્ન-શ્રુતકીર્તિના પણ વિવાહ થયા.