રામ-રાવણ યુદ્ધમાં મેઘનાદની શક્તિથી લક્ષ્મણજી મૂર્છિત થઈ ગયા. વૈદ્ય સુષેણે કહ્યું કે હિમાલયની સંજીવની બુટ્ટી સૂર્યોદય પહેલાં આવે તો જ પ્રાણ બચે. હનુમાનજી પળવારમાં હિમાલય પહોંચ્યા.
દ્રોણાગિરિ પર્વત પર અનેક ઔષધિઓ ચમકતી હતી, અને સંજીવની ઓળખવામાં સમય ન બગડે તે માટે હનુમાનજી આખો પર્વત જ ઉપાડી લાવ્યા. લક્ષ્મણજીને નવજીવન મળ્યું અને શ્રીરામે હનુમાનજીને ભેટીને કહ્યું: “તમે મને ભરત જેટલા જ પ્રિય છો.”
રાજ્યાભિષેક પછી સીતાજીએ હનુમાનજીને મોતીની માળા ભેટ આપી. હનુમાનજી દરેક મોતી તોડીને તેમાં કંઈક શોધવા લાગ્યા. પૂછતાં કહ્યું: “જેમાં મારા પ્રભુ ન હોય તે મારા કામનું નથી.” પછી તેમણે પોતાની છાતી ચીરીને બતાવી — ત્યાં સીતા-રામનાં દર્શન થયાં.
શ્રીરામના આશીર્વાદથી હનુમાનજી ચિરંજીવી છે. ગોસ્વામી તુલસીદાસજીએ રચેલી હનુમાન ચાલીસા આજે ઘરે ઘરે ગવાય છે — “ભૂત પિશાચ નિકટ નહીં આવે, મહાવીર જબ નામ સુનાવે.” મંગળવાર અને શનિવારે ભક્તો વિશેષ ભાવથી તેમની આરાધના કરે છે.