રામાપીર રમાડે રાસ

“રામાપીર રમાડે રાસ, ડાલીબાઈ ઘેલાં બન્યાં છે” — આ ભજનમાં રામદેવપીરનાં પરમ ભક્ત ડાલીબાઈની ભક્તિનો રંગ છે. ડાલીબાઈએ ભક્તિનો માર્ગ લીધો છે અને એમને ધણીના દરબારમાં જવું છે; ભક્તિમાં એટલાં લીન છે કે “ઘેલાં” બની ગયાં છે.

ભજનમાં રામાપીરના પાટનું તેડું, એટલે કે “વાયક”, જુદી જુદી જગ્યાએ મોકલવાની વાત છે. પહેલું વાયક અંજાર જાય છે, જ્યાં જેસલપીરે પાઠ માંડ્યા છે અને તોળાદે ફૂલનો થાળ લઈને આવે છે. બીજું વાયક મેવાડ જાય છે, અને રૂપાંદે મોતીનો થાળ લાવે છે. ત્રીજું વાયક પરબ જાય છે, જ્યાં દેવીદાસે પાઠ માંડ્યા છે અને અમરમા નેજાની જોડ લાવે છે. ચોથું વાયક સતાધાર જાય છે, જ્યાં આપા ગીગાએ પાઠ માંડ્યા છે અને શામજીબાપુ ગૂગળ-ધૂપ લઈને આવે છે.

આ ભજન બતાવે છે કે રામાપીરના પાટમાં જુદાં જુદાં ધામના સંતો અને સતીઓ એક થઈને આવે છે. દરેક કોઈ પોતાની રીતે ભેટ લાવે છે — ફૂલ, મોતી, નેજો કે ધૂપ — પણ ભાવ એક જ છે. ભક્તિમાં કોઈ ઊંચ-નીચ નથી; સાચો ભક્ત જ સૌથી મોટો છે.

પાટ અને વાયકની વાત હોવાથી આ ભજન રામાપીરના પાટ ઉત્સવ, બીજ અને સંતવાણીમાં ગવાય છે.