ઋષિ આશ્રમમાં મેં તો બોરડી રે વાવી

રામાયણની પ્રખ્યાત ભક્ત શબરીના જીવનને આ ભજન એની જ વાણીમાં ગાય છે. દરેક કડીના અંતે આવતું “ગુરુજી મારા રુદિયામાં રામ છે” બતાવે છે કે શબરીના હૃદયમાં વર્ષોથી ફક્ત રામ જ વસેલા છે, અને ગુરુના વચન પર એને પૂરો ભરોસો છે.

ભજન બોરડીના ઝાડ સાથે શબરીના જીવનને જોડે છે. ઋષિના આશ્રમમાં એણે બોરડી વાવી અને પ્રેમનું પાણી પાયું. સૂરજના તાપે અને પવનની લહેરે બોરડી મોટી થઈ, કાંટા અને લીલાં પાન આવ્યાં, પછી લીલાં અને લાલ બોર પાક્યાં. શબરીએ છાબડી ભરીને બોર રાખ્યાં અને રામની રાહ જોવા લાગી, કારણ કે ગુરુએ કહ્યું હતું કે રામ તારી ઝૂંપડીએ આવશે. રાહ જોતાં જોતાં કાયા સુકાઈ અને આંખોનાં તેજ ઘટ્યાં. અંતે સીતાની શોધમાં રામ-લક્ષ્મણ આવ્યા; શબરીએ સાદડી પાથરી અને મીઠાં બોર જમાડ્યાં. રામે એને નવધા ભક્તિ આપી અને વૈકુંઠનાં દ્વાર ખોલ્યાં.

આ ભજન ધીરજ અને શ્રદ્ધાનું ઉદાહરણ છે. બોરડી ઊગવાથી બોર પાકવા સુધીનો સમય એટલે શબરીની આખી જિંદગીની રાહ. ગુરુના વચન પર ભરોસો રાખીને પ્રેમથી રાહ જોનારને ભગવાન જરૂર મળે છે; ભગવાનને સાદી ઝૂંપડી અને સાદાં બોર પણ પ્રેમને કારણે વહાલાં લાગે છે.

ગુરુ અને રામ બંનેનો મહિમા ગાતું આ ભજન સત્સંગમાં અને રામનવમી જેવા અવસરે ગવાય છે.